Fiskepakkar

Hei bloggen! Eg lagar framleis mat.*

I sommar til dømes, har me ofte hatt fiskepakkar til middag.

Fiskepakkar - ein populær middagsrett

• Ta eit ark aluminiumsfolie og brett ut. Dander ein haug med følgande på midten:
  
• Grønsaker ein har liggande som bør brukast, eller som ein likar ekstra godt. Til dømes:
  Gulrøter i bitar
  Fennikkel i strimlar
  Vårlauk/purre/lauk/raudlauk
  Tomat i skjever
  Potet i skjever
  Søtpotet i stavar
  Sellerirot i stavar
  ...og so vidare og so vidare.
  Mengda grønsaker i kvar pakke bør vere ein haug som minimum tilsvarer storleiken på fisken.
  
• Nokre klattar med smør eller ein klunk olje kan også leggast over grønsakene. Enten som einaste saus, eller før ein heller på noko anna, til dømes:
  Pesto (2-3 ss minst, både over og under fisken)
  Ramslaukpure (2-3 ts minst, både over og under fisken)
  Paprikasaus, som til dømes den til 10 kroner frå Rema. Den vart overraskande populær i hushaldninga her, snart 2åringen elska den! Me brukte omlag ein halv pakke til 3 fiskepakkar.
  Soyasaus (ein dæsj eller 2)
  
• Fisk i porsjonsstykke. Min favoritt er torsk, laks og ørret har tilogmed butikkane med det skrantnaste utvalet. Me reknar omlag 2 per pers.
  
• Salt etter smak og behag, pepper, samt gjerne friske urter.
  

So pakkar ein inn heile haugen, og danderer foliepakkane ved sida av kvarandre i langpanne. Steik midt i omnen på omlag 200 grader - steiketid tek du på gefühlen etter tjukkelsen på fisk/mengda grønsaker/kor al dente du vil ha grønsakene osv. Men minst ein halvtime tek det nok. 

Tilbehør kan jo sjølvsagt vera poteter (kokte eller stappa) eller ris eller byggris eller kva som helst - men det er ikkje sikkert det trengs anna enn ein sitronbåt og skvisa over. 

(bilde kjem kanskje, om eg klarer å ta eit fint bilde av retten neste gong me lagar det)

*Men sidan me har pådratt oss to heilt fantastiske ungar sidan sist blir det ikkje nødvendigvis so mykje kjekk/kreativ/sjølvkomponert/bloggeverdig mat. Ei heller tid til å blogga om det - og verda treng heller ikkje vite kor ofte me, på grunn av ymse tidsklemme og liknande grunnar, har noko som har med pølse eller pasta til middag. 

Gnocchiverkstad

I går påstod Henning at eg berre lager ting ein gong; ein påstand som berre delvis er riktig. Rett nok er det ei enorm mengde oppskrifter eller idear eg berre prøver ut ein gong - men i ny og ne dukker det opp eit konsept eg ikkje klarer å la fara. Og då hender det at sjølv juksemari, snarvegskokken, går grundig til verks.

I fjor haust hadde me nokre rundar med forsøk på gnocchi av graskar, inspirert av ei oppskrift på ein blogg eg ikkje finn att lenger. Forsøka vart riktig so ymse - dei blei enten for harde og seige med for mykje mjøl eller mjuke og fuzzy med for like mjøl. Men resultatet vart alltid sopass interessant at eg ikkje heilt gav meg.

I dag var det tid for å gjere eit nytt forsøk, denne gongen med søtpotet. Eg googla og las forskjellige oppskrifter og framgongsmåtar før eg kom fram til ein metode som gav eit resultat me var skikkeleg nøgde med. 

Dette er ekte søndagsmiddag i betydningen "mat som tar veldig lang tid å tilbereda". Frå ferdigbakte og ferdig avkjølte søtpoteter på benken til servert middag tok det i underkant av 2 timar - og det er 2 timar med aktiv matlaging! Det kan også vere ein fordel å vere fleire, for då kan ein laga samlebånd og få sakene unna i ein fei. 

Søtpotetgnocchi

Mengdene her er vanskeleg å vurdera, då søtpotet er av varierande storleik og det ikkje fins noko eksakt mål for kor mykje mjøl som skal til. I dag bakte eg 1 veldig stor og 3-4 mindre søtpoteter - tilsaman utgjorde det rundt 850 gram då dei var ferdig bakt og reinsa. Til det gjekk det i underkant av 200 gram mjøl til saman, deig og "utbaking".

Du treng: 

Søtpotet

Eit egg

Muskat

Pepper

Kveitemjøl

Det går med ein del utstyr og: Ein bakebolle, kjele med vatn på kokepunktet, bolle med isvatn, sprøytepose. 

• Bak søtpotet i omn til dei er supermøre - gjerne på lav varme over lang tid. Stikk hol i skalet på søtpotetene fyrst, slik at dei ikkej sprekk. 

• Avkjøl dei ferdige søtpotetene til du lett kan ta på dei med hendene. Ha innhaldet over i ein bolle, og mos med valgfritt redskap til ein so glatt mos som du berre kan få til.  

• Kok opp ein stor kjele vatn med ein god del salt - ei god spiseskei per liter vatn. 
• Bland eit egg, muskat og pepper godt inn i mosen. 
• Ha kveitemjøl og sikt klart ved sida av bollen. Sikt over ein del mjøl (eit par dl til å byrja med) og bland forsiktig inn i mosen med slikkepott. 

• Når det kjem saman og er blitt litt som deig kan du testa om deigen er bra ved å laga ein liten bolle med eit par skeier. Slepp oppi vatnet. Hvis den løyser seg opp og flyt ut må du tilsetja litt meir mjøl. Gnocchiane synk ned på botnen, men flyt opp på overflata når dei er nesten ferdig.  
• Når deigen er bra er det tid for det smarte trikset eg fann ut av i dag: å fylla ein sprøytepose med røra/deigen, og sprøyta gnocchiar på eit godt mjøla brett. Storleik ein plass mellom valnøtt og hasselnøtter. Sikt mjølv over alle.
• Bruk ei teskei til å hente opp dei små bollane, kast dei litt mellom hendene slik at mjølet blir jamnt, men tynt fordelt over heile overflata. Men obs! Deigen er so mjuk, so mjuk, so ikkje vær for hardhendt med dei. 

• Slepp bollane forsiktig i vatnet som er varmt og pittelitt boblande, men ikkje kokande. Aus dei opp med holsleiv når dei kjem på overflaten og har lugge der og bobla litt 
• Legg ferdige gnocchiar i ein bolle isvatn ei lita stund, fisk dei opp att med holsleiva og legg på eit brett til dei er ferdige. 

Me serverte desse mjuke smakfulle små lekkerbiskane med salviesmør, nykverna pepper og strimlar av bogskinke. Dei er veldig søte, desse gnocchiane, so det gjorde seg med glas syrleg lambic til .

Middaglaging minutt for minutt - eit realitykonsept

Liveblogging! Noja, kanskje ikkje heilt, men det er i alle fall skrive undervegs. Klokka er 17.00, Henning er på veg heim og han har kjøpt steinbitfilet.

Eg har konsultert med kjøleskapet og internetten, og funne ut at eg skal steika den, moglegeins med pankosmular og i alle fall med masse krydder. So skal eg laga ein saus/stuing med sider, sennep og spinat. Og sitrontimian, sidan eg har ei stor plante eg knapt har brukt.

Men aller fyrst skal eg rydda kjøkenet dødsfort.

17.14. Okei, no er oppvaskmaskina tømt og fylt igjen, benken er rydda, og eg må berre tørka over benkeplata før eg går i gong med å reinsa spinat.

17.22. Henning er på bussen, og eg oppdagar at spinaten er frossen. Interessant.

17.32. Eg tok feil, Henning kom heim tidlegare enn eg trudde. Spinaten er ferdig reinsa, fiskefiletane er skylt og eg må ta stilling til kva eg skal gjere med resten av dei grøne på biletet eg tok pre-spinatrens.

17.35. Pepper, cayennepepper, paprika, køfteblanding og ein dæsj gurkemeie for the fun of it. Og panko-brødsmular. 

17.51

Broccoli, vårløk og spinat er surra i sennep og sider. Dei er møre og straks ferdige. Fisken derimot, som er steikt for kort på for lav varme sånn at pankosmulane kun er marinert i olje og ikkje blitt brune, treng å stå litt lenger i omnen før den er klar til å etast. 

18.00 No byrjer Dagsnytt 18. Eg er so svolten at eg er rastlaus. 

18.26 Takk for mat. Det var litt godt, men eg hadde ikkje hjartet heilt med då eg steikte fisken. Det tek eg sjølvkritikk for. No skal me drikka kaffi og høyra resten av Dagsnytt 18. 

Over og ut. 

Jordbærsalsa og hanenebb - bursdagsfiesta for to!

Jordbær til kjøt? JATAKK!

Verdas finaste fyr fylte år, og eg laga ein middag til han. Planen var å overraska han med noko enkelt men likevel besnærande deilig, og eg må ubeskjedent informera: Det klarte eg.

Måltidet var lettare inspirert av Frida, ein meksikansk restaurant i fjordgata der me åt for ikkje so lenge sidan. Der fekk me perfekt grilla kjøt med deilig tilbehør, blant anna Pico de Gallo (som betyr hanenebb, men som er ein frisk og deilig salsa med tomater, lauk og koriander) og ein jordbær- og habanerosalsa. Den siste var skuffande smaklaus, men eg var hekta på ideen. Eg søkte litt rundt omkring på internett og i "urtehagen", og kom fram til en suksessformel som står under.

Jordbær til kjøt kan kanskje verka litt rart, og eg har aldri tenkt på det før den nemnde salsaen kom på bordet. Men saman med Hanenebbsalsaen gjekk det heile opp i ei høgare eining når kjøtet er ein biff, fyrst bråsteikt på so høg varme som mogleg i grillpanna, og sidan berre varma so vidt i steikeomnen på 180 grader til den blir rosa som over. Men no føregrip eg. Fyrst må salsaane lagast, for dei treng å stå! Sidan steikte eg kjøtet og medan det stod i omnen steikte eg quesedillas i panna. Heile måltidet vart vanvittig dødsgodt, og eg skal laga jordbær-, mynte- og chilisalsa i heile sommar.

Jordbær- og chilisalsa

• 1 korg jordbær
• 1/2 - 1 chili. Kun motet set grenser her. 
• ein neve mynteblad
• ein litt mindre neve basilikum
• ein dæsj olivenolje
• safta av ein halv lime
• nykverna pepper

Rens og del opp jordbær. Fjern frøa, og hakk chili. Strimle urtene. Bland alt, ha over litt olje. Smak til med lime og nykverna pepar. La stå ei før servering stund so smakane får sett seg!
Det er forresten ikkje sant at det kun er motet som set grenser for chilimengder. Ein vil jo helst kjenna jordbærsmaken og! Difor er det kanskje nok med ein halv chili, av den spisse lange, raude typen.

Pico de Gallo - Hanenebbsalsa

• 4-5 tomater
• 1/2 - 1 raudlauk
• ei halv potte koriander
• 1/2- 1 chili
• safta av ein halv lime
• pepar

Del tomatene og ta ut innmaten. Hvis ikkje kan det bli alt for mykje væske i salsaen. Kutt tomater og lauk i fine små terningar, hakk opp koriander og chili. Bland alt saman, press limen over, unngå steinar. Smak til med limesaft og pepar. La stå.

Mengdene i begge salsaane er forresten rettleiande. Det var omlag dette eg brukte, men det riktige er sjølvsagt å smaka seg fram.

Quesedillas

• Legg ei lefsa i panna. Smør evt litt smør på den sida du legg ned hvis du vil vera litt ekstra dekadent. Dryss ost oppå.  Eg har grillpanne som eg lagar dei i, men det skulle gå bra i vanleg steikepanne og. 
• Legg ei anna lefsa over osten. Trykk godt ned. Ha eventuelt smør på. 
• Snu og steik den øverste og. Tid? Varme? Prøv deg fram. 
• Skjær lefsene i trekantar i høveleg storleik. Repeter prosessen til du synes det er nok, eller til det er tomt for lefser og ost. 
• Nam.

Ein liten kveldsrett

Eg elskar uttrykket "liten kveldsrett". Det står både her og der, men kanskje helst i gamle kokebøker? Eg bruker det i alle fall so ofte som eg kan. I går kveld laga eg ein slik liten kveldsrett.

Gojee.com er ei praktisk side på nettet. Der kan ein skrive inn ei ingrediens ein har lyst på (eller har i hus), og so kjem sida med flotte forslag i bilete og tekst. I går hadde eg nokre kamskjell, og då nettsida kom med forslag fall eg for dette:

Kamskjell i tomat- og rosmarinsaus.

Hakk opp eit kvitlauksfedd og blader frå nokre kvistar fersk rosmarin. Steik dei litt i olje til dei lukter deilig.

Ha i ein boks hakka tomater, og la sausen småkoka/bobla/syda til den blir tjukkare og smakane får sett seg. Smak til med salt og eventuelt sukker (eg bruker rosmarinsukker).

Tørk av kamskjella, salte og pepre dei. La dei ligga i sausen og bli kokt pittelitt. Ta dei ut, auk varmen og skubb sausen til side. Ha evt litt olje i den tomme delen, og steik kamskjella raskt. 

Me var berre litt svoltne, so me hadde ikkje noko til. I bloggen der eg fann oppskrifta (lenke over) serverte dei med quinoa.

Til og med GARNITYR!

Fjøsfestivalens Badstovesnute for Dugnadsfolk

En Suppe, kaldet paa Norsk Brændesnude

Det kokes en god sterk buljongsuppe med gulrøtter, persillerøtter og sellerirøtter skåret i terninger, noe syre og kjørvel og litt mel og smør. Denne suppen kokes inntil den er ferdig. I forveien har man kokte en utvannet røket oksekjøttpølse godt mør og skåret den i slike terninger som røttene sammen med noen tørkede epler skåret i strimler. Litt vineddik og sukker has på suppen. Når den nå har fått et opkkok, er den klar til anrettelse. 

For tida les eg eit praktverk av Henry Notaker, utgjeve i samband med OL i -94: Ganens Makt – Norsk

kokekunst og matkultur gjennom tusen år. Det er både artig og lærerikt. Eg har kome til 1850-talet, og so lang har det meste vore for kuriositetar å rekne, eller direkte traurig. Sild og velling? Kuriøst, men ikkje veldig freistande!

Boka inneheld mest fakta og historie, men også oppskrifter, sjølv om dei fleste er so lite detaljerte at dei er meir som antydande framgongsmåter å rekna. Og faktisk måtte eg lesa heilt fram til 1783 før eg fann ei oppskrift eg hadde lyst til å prøva, den over attgjevne Brændesnute, frå ei kokebok utgjeve i København av «spisemesteren ved St. Hans Hospital, Carl Müller. 

Den ville eg laga! Og eit passande høve baud seg raskt, då verdas finaste festival hadde dugnad kun eit par dagar seinare. Eit solid arbeidslag støypte fundament til badstova i fossen, og eg såg mitt snitt til å koka dei ei like solid dugnadssup til gjengen. 

Før kokinga gjorde eg litt research i andre kokebøker eg har for å samanlikna oppskrifter.  Henriette Schønberg Erken har kålrabi, potet og persille (ikkje -rot) i snuten sin. Tom Victor Gausdal har byggryn, neper og timian. Eg ville vera mest tru mot 1783- varianten, byta berre ut tørka eple med eit friskt eit, og hadde i øl sidan eg ikkje visste om buljongen eg hadde kunne kvalifiseras som «god». For 6 vaksne, herav 5 svoltne dugnadsarbeidarar og den siste ein berre litt svolten kokk vart det då slik:

Fjøsfestivalens Badstovesnute for Dugnadsfolk

7 mellomstore gulrøtter

1 sellerirotknoll

1 pk persillerot

3 ss smør

3 ss kveitemjøl

3,3 dl øl (ein liten boks), evt litt mindre

ca 2 dl vatn

2 stk vossakorv

1 eple

1 bunt frisk kjørvel

Eg byrja med å smelte smøret i ei stor gryte medan eg hakka opp røttene. Det er jo ofte eit poeng at slike grønsaksterningar skal vera so små og so like som mogleg - men det gidd ikkje eg. Eg forsøker å få dei omlag jamnstore so dei skal bli omlag like kokte, men det får då vera grenser på pirkearbeid! 

Røttene fekk surra i smøret, so dryssa eg mjølet over og rørte rundt so grønsakene vart dekt. 

Deretter hadde eg over ein liten boks øl og omlag 2 liter vatn og lot det småkoka til grønsakene vart møre. 

Pølsene skar eg i bitar og lot trekka med i omlag 20 minutt. Mot slutten skar eg eit eple i terningar  og hakka opp kjørvelbunten og rørte inn. 

Når so arbeidslaget kom frå skogen var suppa klar til servering, med flatbrød frå Rørosbakeriet og erterbrød til. Erterbrød har eg ikkje smaka før, men Henry Notaker skriv om det stadig vekk. Det er eit flatbrød baka på malte erter (ertemjøl). Ertesmaken er framtredande, og det gjekk på magisk vis utruleg godt saman med suppa! Gudbrandsdølen i selskapet var den einaste som hadde kjennskap til erterbrød frå før. 

Kjekke karar med breie ryggar. 

Eit godt, bondsk langbord.

Tilsmaking er viktig. Posering likæns.

Ta rosmarin til eit minne

For eit tid sidan skreiv eg om den vidunderlege torskeoppskrifta eg kom over i perfekt passande tid: akkurat då eg hadde nokre, faktisk ganske mange, rosmarinkvistar i kjøkenvindauget. Det var ein solid bukett eg fekk for ein billig penge. Kvistane har heldt seg utruleg godt i ein vase med vatn, og eg har framleis mange att. Sjølv om eg har brukt dei på alt dette:

• inni og utanpå ein heilsteikt kylling (av det økologiske, etiske slaget må vita!)
• til restemiddag av kylling, ein form for pyttipanne
• til rosmarinsukker - 2 kvistar i eit glas med sukker, eit tips frå Nigella

Rosmarin er ikkje øyremerka lammesteik, og urten smakar forunderleg deilig i søtt bakverk. Også den eminente frua over urtehagen på Knatten, Annemarta Borgen, framhever dette ved urta: "Så om man liker smaken kan man bruke den i hva som helst, også i bakverk og desserter." 

So det blir det denne posten skal handla om: kaka med rosmarin.

Eg har laga denne kaka to gongar, og begge gongar blei den møtt med godord. Eg synes det er artig å servera kaka utan å fortelja kva som set smaken - dei fleste synes det er noko kjend med smaken men so langt er det ingen som har klart å plassera den i urtehagen. Morro for unga. Evt Mari.

Rosmarinkaka a la Nigella

• 250 gram mjukt smør
• 200 gram sukker
• 3 egg
• 300 gram mjøl
• 2 ts bakepulver
• 1 ts vaniljeekstrakt eller sukerr
• Omlag 4 ss finhakka frisk rosmarin
• 4 ss mjølk

1. Set omnen på 180 grader
2. Rør smør og sukker kvitt
3. Ha i eitt og eitt egg, vend inn litt mjøl etter kvart egg. 
4. Vend inn resten av mjølet
5. Rør inn vanilje og rosmarin.
6. Rør inn mjølka
7. Hell røra i ei smurd brødform og legg ein rosmarinkvist på toppen. 
8. Kaka treng 45-60 minutt, kjem an på omnen. Min er kjapp. Test med stikkepinne! 

For den som er interessert i å lesa meir om denne finfine urten kan dåke sjekka her, eller gå til bokhylla/biblioteket/antikvariat og sjekk ut Annemarta Borgen si "Urtehagen på Knatten". Eg har sagt det før. Eg kjem til å sei det igjen, for det er ei fantastisk bok. 

Ta rosmarin til eit minne!

Og du får ein anger-urt!

Eg ville ha gjeve deg blå fiol

men han visna då far kom burt. 

Hartvig Kiran